Trang ChủĐầu tuần này, nhiều máy bay không người lái (UAV) Ukraine đã bay vòng trên nhà máy lọc dầu lớn nhất của Nga tại Thành phố Omsk trước khi lần lượt lao xuống khu chưng cất dầu thô, tạo ra những quả cầu lửa và cột khói khổng lồ.
Hầu như không có hệ thống phòng không nào bảo vệ khu vực này, bởi các cơ quan chức năng Nga tin rằng Omsk – nằm ở vùng Siberia – quá xa để Ukraine có thể tấn công. Đòn đánh này đã dẫn tới việc Nga quyết định cấm xuất khẩu dầu diesel và làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng nhiên liệu suốt cả tháng qua, đánh dấu bước mở rộng đáng kể về tầm hoạt động của lực lượng Ukraine.
Tấn công sâu trong lãnh thổ Nga
Trước đó, các cuộc tấn công của Ukraine chủ yếu chỉ diễn ra tại phần thuộc châu Âu của Nga, trong phạm vi khoảng 1.600 km tính từ lãnh thổ do Ukraine kiểm soát. Trong khi đó, Omsk cách Ukraine gần 2.400 km theo đường chim bay; UAV phải bay theo lộ trình dài và vòng tránh hệ thống phòng không của Nga để tiếp cận mục tiêu.
Những cuộc tấn công bằng UAV của Ukraine đang liên tục chiếm sóng các bản tin về cuộc xung đột với Nga, đồng thời làm thay đổi đáng kể định hướng đầu tư quốc phòng của NATO. Sau 4 năm chiến sự, Ukraine đã tăng nhanh năng lực sản xuất và phát triển UAV, đồng thời đẩy mạnh tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng và khí tài quân sự của Nga. Những mục tiêu nổi bật như nhà máy lọc dầu lớn tại nhiều thành phố đã trở thành đích ngắm trong chiến dịch kéo dài nhằm cắt giảm nguồn thu của Nga từ năng lượng.
Theo đánh giá của giới chuyên gia quân sự, chiến dịch UAV kiểu mới của Ukraine đang đóng vai trò then chốt trong việc làm chậm đà tiến công của quân đội Nga, nhưng những đòn tấn công tầm xa ngày càng hiệu quả như vậy cũng làm gia tăng đáng kể nguy cơ leo thang xung đột.
Những bước tiến của Ukraine trên chiến trường cho thấy việc ứng dụng nhanh chóng UAV đang làm thay đổi bản chất của chiến tranh hiện đại, khi tác chiến ngày càng mang tính tự động hóa, kết nối và dựa trên dữ liệu.
Theo nhà nghiên cứu Bob Tollast, công tác tại Viện Nghiên cứu Quốc phòng và An ninh Hoàng gia Anh (RUSI), có 2 yếu tố chính giúp Ukraine tăng tốc tấn công UAV tầm xa vào sâu trong lãnh thổ Nga. Trước hết là nỗ lực đồng bộ nhằm tăng sản lượng UAV và cải thiện hệ thống dẫn đường quán tính, phần mềm điều khiển cũng như công nghệ thị giác máy tính. Những cải tiến này giúp UAV hoạt động hiệu quả ngay cả khi tín hiệu định vị vệ tinh bị nhiễu. Yếu tố thứ hai là sự hỗ trợ từ đối tác nước ngoài. Ông Tollast cho rằng các nhà máy lọc dầu và kho chứa nhiên liệu là mục tiêu rất lớn, dễ bị UAV tấn công.
Binh sĩ thuộc Lữ đoàn K-2 của Lực lượng Hệ thống không người lái Ukraine đưa chiếc UAV tầm trung vào vị trí chiến đấu. Ảnh: AP
“Chúng ta sẽ phải chờ xem Nga phản ứng ra sao. Họ mới chỉ đạt thành công hạn chế với các loại lưới chống UAV và thiết bị đánh chặn tương tự những gì Ukraine đang sử dụng. Thời gian qua, Nga đã bố trí hệ thống phòng không trên các tháp cao và gần đây là trên cả những tòa nhà cao tầng”, ông Tollast nói với CNBC.
Theo ông Tollast, sự xuất hiện của tên lửa hành trình do Ukraine tự sản xuất, như Flamingo, đang trở thành mối đe doạ đáng kể với Nga, vì những vũ khí này có thể tấn công các khu công nghiệp, bao gồm cơ sở sản xuất hệ thống phòng không. Tuy nhiên, theo chuyên gia này, còn quá sớm để kết luận liệu ngành lọc dầu Nga có chịu thiệt hại lâu dài hay không, bởi nước này vẫn còn công suất dự phòng đáng kể. Ngược lại, Nga cũng tăng mạnh sản xuất UAV và tích hợp loại vũ khí này sâu hơn vào chiến lược tác chiến tổng thể.
Thay đổi vị thế
Bên cạnh mục tiêu cắt giảm nguồn thu năng lượng của Nga, các cuộc tấn công UAV của Ukraine còn nhằm gây sức ép buộc Tổng thống Vladimir Putin chấm dứt xung đột, đồng thời tác động rõ rệt đến kế hoạch chi tiêu quốc phòng của NATO.
Ngày 7/7, Tổng Thư ký NATO Mark Rutte nhận định UAV đã “thay đổi căn bản” bản chất của chiến tranh hiện đại và trở thành “yếu tố mang tính quyết định” trên chiến trường, trong đó cuộc xung đột Nga – Ukraine là minh chứng rõ ràng nhất.
Tại hội nghị thượng đỉnh NATO ở Thổ Nhĩ Kỳ vừa qua, ông Rutte công bố sáng kiến NATO Drone Edge, theo đó các nước thành viên sẽ đầu tư hơn 40 tỷ USD trong 5 năm tới để phát triển năng lực chống UAV.
|
Trong suốt 4 năm rưỡi chiến sự, Ukraine đã xây dựng được chu trình đổi mới nhanh hơn rất nhiều so với các tập đoàn quốc phòng truyền thống, vốn thường mất nhiều năm để đưa sản phẩm ra thực địa. Sự phối hợp giữa quân đội, các công ty khởi nghiệp trong nước và khu vực tư nhân giúp công nghệ mới được triển khai chỉ trong vài tuần, đồng thời UAV liên tục được cải tiến dựa trên phản hồi từ chiến trường. |
“Chúng ta đang cùng nhau xây dựng một NATO sẵn sàng cho kỷ nguyên UAV. Liên minh sẽ tận dụng các công nghệ đổi mới mới nhất, đầu tư cho ngành công nghiệp quốc phòng xuyên Đại Tây Dương và rút ra những bài học thực tế từ chiến trường Ukraine”, ông nói.
Thành công của Ukraine đã làm thay đổi cách NATO và Liên minh châu Âu nhìn nhận nước này. Nhiều nhà lãnh đạo và chuyên gia an ninh cho rằng Ukraine ngày càng có nhiều giá trị để đóng góp cho các đồng minh, thay vì chỉ là bên nhận viện trợ quân sự. Theo chuyên gia Ulrike Franke, công tác tại Hội đồng Đối ngoại châu Âu, Ukraine đã đạt được bước tiến vượt trội về công nghệ UAV và hệ thống chống UAV – những lĩnh vực mà nhiều nước NATO vẫn chưa theo kịp. “Ukraine đang nắm trong tay các quân bài”, bà nói, nhấn mạnh Kiev sở hữu cả UAV, hệ thống chống UAV và kho dữ liệu quý giá về cách đối phó lực lượng Nga.
Cuộc xung đột đang tạo ra sự chuyển dịch lớn khi những hệ thống vũ khí truyền thống đắt đỏ dần bị thách thức bởi mô hình linh hoạt hơn, phi tập trung hơn và thường do các công ty khởi nghiệp dẫn dắt.
📌 Bài viết này được đóng góp bởi người dùng và bản quyền thuộc về người dùng đã xây dựng bài viết. Bản quyền thuộc về tác giả gốc và chỉ dùng cho mục đích học tập và giao tiếp. Nếu có bất kỳ vi phạm nào, vui lòng liên hệ với chúng tôi để xóa nó.
Bạn cũng có thể thích
