Vì sao không có cơn bão nào đổ bộ đất liền dù đã vào mùa cao điểm?

Chuyên gia nhận định, diễn biến mưa bão năm nay khá hiếm gặp khi đã hết tháng 10 mà không có cơn bão nào đổ bộ.

Tháng 10 không có cơn bão nào đổ bộ đất liền là hiếm gặp

TS Nguyễn Ngọc Huy, chuyên gia về biến đổi khí hậu và cảnh báo thiên tai cho biết, diễn biến mưa bão năm nay khá hiếm gặp khi đã hết tháng 10 mà không có cơn bão nào đổ bộ. Dự báo, từ nay đến giữa tháng 11, Biển Đông chưa có dấu hiệu xuất hiện bão. Tuy nhiên, khoảng tuần thứ hai của tháng 11, khu vực Trung Bộ và Bắc Trung Bộ có khả năng xuất hiện một đợt mưa to, có nơi mưa rất to. Vì vậy, dù không có bão, người dân vẫn cần đề phòng nguy cơ mưa lớn gây ngập úng, lũ lụt và sạt lở đất.

Tháng 10 không có cơn bão nào đổ bộ vào đất liền nước ta. Ảnh: PV

Tháng 10 không có cơn bão nào đổ bộ vào đất liền nước ta. Ảnh: PV

Về diễn biến không khí lạnh và mưa dông, TS Nguyễn Ngọc Huy cho biết, những ngày cuối tháng 10, khu vực Bắc Trung Bộ, Trung Bộ và Nam Trung Bộ chịu ảnh hưởng của nhiễu động gió Đông kết hợp với gió Đông Bắc yếu, đưa mây từ biển vào đất liền theo từng đợt, gây mưa rào gián đoạn.

Theo ghi nhận lúc 8h30 ngày 29/10, mưa rào xuất hiện tại khu vực phía Nam Quảng Trị, giáp phía Bắc TP Huế và khu vực giáp ranh giữa Khánh Hòa với Lâm Đồng. Ngoài khơi vùng biển ven bờ Đồng Hới, Nghệ An và Hà Tĩnh, các khối mây đang di chuyển vào đất liền, có khả năng gây mưa trong vài giờ tới. Dự báo, từ nay đến ngày 31/10, khu vực miền Trung tiếp tục có các đợt mưa rào rải rác.

TS Huy nhận định, khoảng ngày 2/11, một đợt không khí lạnh có khả năng ảnh hưởng đến miền Bắc nước ta. Đến khoảng ngày 5/11, không khí lạnh được tăng cường, có thể gây mưa ngắn tại khu vực trung du, miền núi phía Bắc và Bắc Trung Bộ.

Đáng chú ý, theo dữ liệu từ mô hình dự báo EC-AIFS, trong khoảng thời gian từ ngày 6-12/11, khu vực Bắc Trung Bộ và Trung Bộ có khả năng xuất hiện đợt mưa to kéo dài nhiều ngày. Diễn biến mưa cần tiếp tục được theo dõi, cập nhật trong những ngày tới.

Theo ông Nguyễn Đức Hòa, Phó Trưởng phòng Dự báo Khí hậu, Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, hiện tượng El Nino được dự báo tiếp tục duy trì cường độ rất mạnh trong những tháng cuối năm 2026 và đầu năm 2027, với xác suất lên tới 96% trong giai đoạn từ tháng 11/2026 đến tháng 1/2027. Sau thời kỳ này, El Nino có xu hướng suy yếu dần nhưng vẫn có thể duy trì ảnh hưởng đến nửa đầu mùa hè năm 2027 trước khi chuyển dần sang trạng thái trung tính.

Diễn biến trên được dự báo sẽ tác động đáng kể đến nền nhiệt và chế độ mưa tại Việt Nam. Trong những tháng cuối năm 2026 và đầu năm 2027, nhiệt độ trung bình trên phạm vi cả nước có khả năng cao hơn trung bình nhiều năm, trong khi lượng mưa phân bố không đồng đều giữa các khu vực. Đáng chú ý, Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ có nguy cơ thiếu hụt lượng mưa trong những tháng đầu năm 2027, làm gia tăng sức ép đối với nguồn nước phục vụ sinh hoạt, sản xuất nông nghiệp và các hoạt động kinh tế.

Theo dự báo, trong tháng 11/2026, nhiệt độ trung bình trên cả nước phổ biến cao hơn trung bình nhiều năm từ 1-2 độ C. Sang tháng 12/2026 và tháng 1/2027, mức chênh lệch phổ biến từ 0,5-1,5 độ C; riêng khu vực Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ có thể cao hơn từ 1-2 độ C. Từ tháng 2 đến tháng 4/2027, nền nhiệt tiếp tục được dự báo cao hơn trung bình nhiều năm từ 1-2 độ C, một số nơi có thể cao hơn 2 độ C.

Nền nhiệt cao trong thời kỳ này không đồng nghĩa với việc thời tiết nóng liên tục trên cả nước. Ở miền Bắc và Bắc Trung Bộ, các đợt không khí lạnh vẫn có thể gây ra những thời điểm nhiệt độ giảm sâu, trong khi Nam Bộ và Cao nguyên Trung Bộ có nguy cơ gia tăng nắng nóng sớm. Sự đan xen giữa những thời kỳ lạnh ngắn ngày và nền nhiệt trung bình cao hơn bình thường có thể khiến diễn biến thời tiết trở nên khó dự đoán nếu chỉ căn cứ vào quy luật khí hậu thông thường.

Bão ít hơn trung bình nhiều năm, rét đậm, rét hại có thể xuất hiện ngắn ngày

Theo ông Nguyễn Đức Hòa, trong giai đoạn từ tháng 11/2026 đến tháng 1/2027, số lượng bão và áp thấp nhiệt đới hoạt động trên Biển Đông, cũng như số cơn đổ bộ vào đất liền Việt Nam, có khả năng thấp hơn trung bình nhiều năm. Trung bình nhiều năm trong cùng thời kỳ có khoảng 2,8 cơn hoạt động trên Biển Đông và 1,1 cơn đổ bộ vào đất liền nước ta. Từ tháng 2 đến tháng 4/2027, khả năng xuất hiện bão và áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông được nhận định ở mức thấp.

Mặc dù vậy, số lượng bão ít hơn trung bình nhiều năm không đồng nghĩa với việc nguy cơ thiên tai giảm tương ứng. Trong trường hợp xuất hiện bão hoặc áp thấp nhiệt đới, các khu vực ven biển vẫn cần chủ động theo dõi diễn biến gió mạnh, sóng lớn, nước dâng và mưa lớn; đồng thời bảo đảm an toàn cho tàu thuyền, hoạt động nuôi trồng thủy sản và các công trình ven biển. Việc cập nhật liên tục các bản tin dự báo, cảnh báo vẫn rất cần thiết để hạn chế thiệt hại có thể xảy ra.

Đối với không khí lạnh, hoạt động được dự báo yếu hơn trung bình nhiều năm. Các đợt rét đậm, rét hại tại Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ có khả năng xuất hiện muộn hơn so với quy luật khí hậu, số ngày rét đậm, rét hại phổ biến thấp hơn trung bình nhiều năm. Tuy nhiên, không loại trừ khả năng xuất hiện những đợt không khí lạnh mạnh khiến nhiệt độ giảm nhanh, gây rét đậm, rét hại trong thời gian ngắn.

Những đợt rét ngắn ngày vẫn có thể gây ảnh hưởng đáng kể đến đời sống và sản xuất, nhất là tại các khu vực miền núi, vùng cao. Nhiệt độ giảm sâu có thể làm tăng nguy cơ gia súc bị chết rét, ảnh hưởng đến sinh trưởng của cây trồng và sức khỏe người dân, đặc biệt là người cao tuổi, trẻ nhỏ và những người có sức khỏe yếu. Vì vậy, các địa phương cần chủ động phương án phòng, chống rét, bảo vệ đàn vật nuôi, điều chỉnh lịch thời vụ và hướng dẫn người dân thực hiện các biện pháp bảo vệ sức khỏe khi có cảnh báo thời tiết lạnh.

Tại Trung Bộ, trong tháng 11-12/2026, vẫn có khả năng xuất hiện các đợt mưa vừa, mưa to, tập trung ở khu vực từ Hà Tĩnh đến TP Huế và Duyên hải Nam Trung Bộ. Sang tháng 1/2027, khả năng xảy ra mưa lớn diện rộng có xu hướng giảm. Dù vậy, nguy cơ mưa lớn cục bộ vẫn cần được lưu ý, đặc biệt tại các khu vực địa hình dốc, lưu vực sông suối nhỏ và những nơi đã chịu ảnh hưởng của mưa kéo dài trước đó.

Ở chiều ngược lại, nắng nóng được dự báo có khả năng xuất hiện sớm tại Nam Bộ. Cụ thể, khu vực miền Đông Nam Bộ có thể bắt đầu xuất hiện nắng nóng từ tháng 2/2027, sớm hơn so với trung bình nhiều năm. Trong tháng 3-4/2027, nắng nóng có xu hướng gia tăng tại Nam Bộ. Tại Tây Bắc Bộ, nắng nóng cục bộ cũng có khả năng xuất hiện từ tháng 3/2027.

Nắng nóng đến sớm trong điều kiện lượng mưa có xu hướng thiếu hụt có thể làm tăng nhu cầu sử dụng nước, điện và nguy cơ cháy tại các khu vực có thảm thực vật khô. Đối với sản xuất nông nghiệp, nhiệt độ cao và thiếu nước có thể ảnh hưởng đến lịch gieo trồng, nhu cầu tưới tiêu và năng suất cây trồng. Các địa phương cần chủ động rà soát kế hoạch sản xuất theo mùa vụ, sử dụng nước tiết kiệm, bảo vệ các nguồn nước hiện có và theo dõi nguy cơ cháy rừng trong những thời kỳ khô nóng.

Ngoài các hình thái thời tiết nêu trên, dông, lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh vẫn có khả năng xảy ra trên phạm vi cả nước. Trong tháng 3-4/2027, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ có thể xuất hiện các đợt mưa rào và dông, cục bộ có mưa vừa, mưa to. Đây là những hiện tượng có thể xảy ra trong thời gian ngắn, phạm vi hẹp nhưng gây thiệt hại lớn nếu trùng với thời điểm người dân đang sản xuất ngoài trời hoặc các công trình chưa được gia cố an toàn.

Cơ quan khí tượng khuyến cáo các bộ, ngành, địa phương và người dân không nên chủ quan trước nhận định số lượng bão ít hơn hoặc số ngày rét đậm, rét hại giảm. Các hình thái nguy hiểm vẫn có thể xuất hiện bất thường, trong khi tác động của thời tiết còn phụ thuộc vào điều kiện địa hình, hiện trạng công trình, khả năng chống chịu của cộng đồng và mức độ chủ động trong công tác phòng ngừa.

📌 Bài viết này được đóng góp bởi người dùng và bản quyền thuộc về người dùng đã xây dựng bài viết. Bản quyền thuộc về tác giả gốc và chỉ dùng cho mục đích học tập và giao tiếp. Nếu có bất kỳ vi phạm nào, vui lòng liên hệ với chúng tôi để xóa nó.