Lầu Năm Góc muốn giảm quy mô lực lượng Mỹ đồn trú tại châu Âu nhưng đã phải dừng kế hoạch sau khi vấp phản đối từ Nhà Trắng.
Hồi tháng 1, Lầu Năm Góc công bố chiến lược quốc phòng, phát đi tín hiệu rằng Mỹ sẽ giảm bớt hiện diện quân sự tại châu Âu để tập trung nhiều hơn vào Tây Thái Bình Dương và Tây Bán Cầu.
Chiến lược mới của Bộ Quốc phòng Mỹ nêu rõ mục tiêu họ hướng tới là chuyển giao phần lớn trách nhiệm phòng thủ châu Âu cho các quốc gia châu lục, sau nhiều năm họ dựa vào “chiếc ô an ninh” của Mỹ.
Vào tháng 5, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth đột ngột hủy kế hoạch điều một lữ đoàn thiết giáp từ Fort Hood, bang Texas sang Ba Lan để luân chuyển quân trong 9 tháng. Quyết định này đã vấp phải sự chỉ trích gay gắt từ các nghị sĩ cả hai đảng Cộng hòa và Dân chủ, đồng thời làm dấy lên lo ngại từ các quan chức Ba Lan rằng họ không được tham vấn trước.
Tổng thống Mỹ Donald Trump (trái) và Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth tại cuộc họp nội các ở Nhà Trắng ngày 8/7/2025. Ảnh: AFP
Tổng thống Mỹ Donald Trump dường như cũng bất ngờ khi nhận được thông tin này. Ông trước đó bày tỏ tức giận với Đức, chứ không phải Ba Lan, vì nước này đã chỉ trích chiến lược của Mỹ ở Iran. Ông Trump đầu tháng 5 đã ra lệnh rút 5.000 lính Mỹ đồn trú ở Đức.
WSJ dẫn các nguồn tin cho hay Tổng thống đã gọi cho Bộ trưởng Hegseth để hỏi tại sao lại đối xử tệ với Ba Lan, một đồng minh quý giá với Mỹ như vậy. Hiện có khoảng 10.000 lính Mỹ đang đồn trú ở Ba Lan.
Ông Trump ngày 21/5 thông báo sẽ gửi thêm 5.000 quân tới Ba Lan nhằm trấn an nước này, dù các quan chức Mỹ cho biết cho đến nay vẫn chưa có thêm binh sĩ nào được triển khai.
Một tháng sau, Bộ trưởng Hegseth định đưa ra một tuyên bố gây chấn động tại hội nghị các tướng lĩnh hàng đầu của NATO tại Brussels, Bỉ. Theo các nguồn tin thân cận, ông dự kiến thông báo Mỹ chuẩn bị cắt giảm thêm lực lượng tại châu Âu, ngoài việc hủy triển khai lữ đoàn thiết giáp tới Ba Lan hay quyết định rút một lữ đoàn bộ binh khỏi Romania cuối năm 2025.
Tuy nhiên, khi ý tưởng của ông Hegseth được trình lên Nhà Trắng, nó đã bị bác bỏ ngay sau khi được đem ra thảo luận với Ngoại trưởng kiêm Cố vấn An ninh Quốc gia Marco Rubio cùng các quan chức cấp cao khác. Thay vào đó, ông Hegseth chỉ thông báo với các đồng minh rằng Mỹ sẽ tiến hành một cuộc rà soát toàn diện về việc bố trí lực lượng quân sự tại châu Âu, quá trình có thể kéo dài tới 6 tháng.

Bộ trưởng Pete Hegseth phát biểu tại hội nghị bộ trưởng quốc phòng NATO ở Brussels, Bỉ hôm 18/6. Ảnh: AP
Ông Hegseth cùng cố vấn chính sách hàng đầu Elbridge Colby là những người tích cực thúc đẩy việc giảm lực lượng quân đội Mỹ đồn trú tại châu Âu. Trong nhiều năm làm việc cả trong lẫn ngoài Lầu Năm Góc, Colby được biết đến là người chủ trương ưu tiên phân bổ nguồn lực, ủng hộ cắt giảm các cam kết quân sự của Mỹ bên ngoài khu vực châu Á nhằm tập trung đối phó với Trung Quốc.
Xung đột Iran đã mang lại cho ông Hegseth và ông Colby cơ hội để xem xét lại các cam kết triển khai quân của Mỹ ở nước ngoài. Trong khi Anh cho phép Mỹ sử dụng một căn cứ không quân để triển khai các máy bay không kích Iran, Tây Ban Nha từ chối cho phép sử dụng các cơ sở quân sự trên lãnh thổ nước này.
Mỹ và Đức, đồng minh NATO khác, cũng đã căng thẳng vì xung đột Iran. Thủ tướng Đức Friedrich Merz ngày 27/4 cho rằng Mỹ không có chiến lược rõ ràng trong cuộc tấn công phối hợp cùng Israel nhằm vào Iran, đồng thời đánh giá Tehran chiếm ưu thế trong những nỗ lực đàm phán sau đó.
Phẫn nộ trước lời chỉ trích này, Nhà Trắng ngày 1/5 thông báo Mỹ sẽ rút 5.000 binh sĩ đồn trú khỏi Đức. Ông Trump còn cảnh báo Mỹ có thể giảm binh sĩ đồn trú tại Italy và Tây Ban Nha, những quốc gia bị ông chỉ trích vì không tham gia nỗ lực “loại bỏ mối đe dọa hạt nhân Iran”.
Tổng thống Trump gần đây hối thúc các quốc gia thành viên trong NATO tăng mạnh chi tiêu quốc phòng lên mức 5% GDP. Con số này cao hơn nhiều so với mục tiêu 2% được đề ra vào năm 2014, vốn là mức mà phần lớn các nước thành viên vẫn chưa đạt được.
“Mỹ chi nhiều tiền cho NATO hơn bất kỳ quốc gia nào khác, vượt trội hoàn toàn, chỉ để bảo vệ họ mà không nhận lại được bất kỳ lợi ích nào từ việc đó”, ông Trump viết trên mạng xã hội ngày 2/7.
Ông Trump nhiều lần tuyên bố sẽ trừng phạt các nước NATO không chi đủ cho quốc phòng hoặc không ủng hộ chiến dịch của Mỹ nhằm vào Iran. Tuy nhiên, theo Alexander Ward của WSJ, Nhà Trắng dường như vẫn chưa thống nhất về tốc độ và quy mô cắt giảm quân số Mỹ tại châu Âu.
Các đề xuất cùng những bài phát biểu cứng rắn của ông Hegseth cũng đã khiến các đồng minh và nhiều nghị sĩ, trong đó có cả những thành viên có ảnh hưởng của đảng Cộng hòa, lo ngại. Họ cảnh báo các động thái này có thể gây tổn hại lâu dài cho liên minh NATO và vô tình tạo thêm lợi thế cho Nga.
Các nghị sĩ Mỹ đã đưa các điều khoản vào dự thảo luật chi tiêu quân sự nhằm cấm Bộ Quốc phòng giảm quân số xuống dưới mức 76.000 người, trừ khi có một bản đánh giá rủi ro từ Tư lệnh Bộ Chỉ huy châu Âu của Mỹ và Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, cùng văn bản xác nhận từ ông Hegseth.

Binh sĩ Mỹ trong cuộc diễn tập tại thao trường Hohenfels, miền nam Đức tháng 10/2023. Ảnh: AFP
Theo Viện Hudson, tổ chức nghiên cứu có trụ sở tại Washington, hiện có khoảng 68.000 binh sĩ Mỹ được triển khai tại châu Âu. Tổ chức này cũng lưu ý rằng con số này thường dao động trong khoảng từ 80.000 đến 100.000 quân, tùy thuộc vào yêu cầu nhiệm vụ và kế hoạch điều động thực tế.
Viện Hudson lưu ý rằng con số này thấp hơn khoảng 86% so với số lượng binh sĩ Mỹ tại châu Âu vào đỉnh điểm của Chiến tranh Lạnh.
“Trong bối cảnh Nga vẫn tiếp tục cuộc chiến chống lại Ukraine và đe dọa sự ổn định của châu Âu, việc triển khai lực lượng Mỹ tại châu lục này cần thiết hơn bao giờ hết. Việc duy trì những binh sĩ này ở châu Âu, trước hết và trên hết, là vì lợi ích quốc gia của chính nước Mỹ”, Viện Hudson cho hay.
Tuy nhiên, triển vọng cắt giảm quân số Mỹ ở châu Âu vẫn hiện hữu. Khi tham dự cuộc họp ở Brussels tháng trước và thông báo về cuộc rà soát của mình, ông Hegseth đã nhắm thẳng vào châu Âu.
“Đây sẽ là một cuộc rà soát thực sự. Mục tiêu là bảo đảm NATO đang thay đổi theo hướng để châu Âu từng bước gánh vác trách nhiệm chủ chốt trong việc bảo vệ chính lục địa này”, ông nói.
📌 Bài viết này được đóng góp bởi người dùng và bản quyền thuộc về người dùng đã xây dựng bài viết. Bản quyền thuộc về tác giả gốc và chỉ dùng cho mục đích học tập và giao tiếp. Nếu có bất kỳ vi phạm nào, vui lòng liên hệ với chúng tôi để xóa nó.










