Ukraine được hứa cung cấp khoảng 100 tiêm kích F-16, nhưng chưa đến 40 chiếc được cho là sẵn sàng chiến đấu. Trong khi Kiev chật vật duy trì phi đội máy bay phương Tây ít ỏi, những đợt tấn công dồn dập bằng UAV phản lực của Nga đang đẩy lực lượng không quân Ukraine vào cuộc chiến tiêu hao ngày càng khốc liệt.
Bỉ đang đẩy nhanh việc bàn giao F-16 cho Ukraine, dự kiến chuyển 10 chiếc trong năm 2026, thay vì chỉ 3 chiếc như kế hoạch ban đầu. Tuy nhiên, số máy bay được cam kết không đồng nghĩa tất cả đều có thể lập tức tham chiến. Nhiều chiếc cần sửa chữa, bảo dưỡng, khiến Kiev khó nhanh chóng tăng cường sức mạnh trên không.
Theo Euromaidan Press, F-16 hiện giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong hệ thống phòng không Ukraine. Các tiêm kích này được sử dụng để đánh chặn UAV, tên lửa hành trình Nga, đối phó máy bay đối phương và thực hiện nhiệm vụ tấn công bằng bom lượn dẫn đường chính xác.
Máy bay F-16 của Không quân Ukraine mang theo tên lửa AIM-120C và AIM-9. Nguồn: Không quân Ukraine/TWZ
Máy bay F-16 của Không quân Ukraine mang theo tên lửa AIM-120C và AIM-9, thùng nhiên liệu và giá treo Terma với hệ thống phòng thủ. Nguồn: Không quân Ukraine qua TWZ
“Bầy sói trên không” Nga bào mòn F-16
Áp lực ngày càng lớn khi Nga tăng cường sử dụng UAV phản lực. Theo Euromaidanpress, Nga đã phóng khoảng 2.000 UAV loại này trong tháng 9, tăng mạnh so với khoảng 350 chiếc hồi tháng 6.
Với tốc độ cao, UAV phản lực khó bị đánh chặn hơn những loại máy bay không người lái chậm. F-16 nằm trong số ít phương tiện của Ukraine đủ nhanh để truy đuổi và ngăn chặn chúng. Nhưng nhiệm vụ đánh chặn liên tục cũng buộc phi đội máy bay vốn ít ỏi phải hoạt động với cường độ cao, gia tăng sức ép lên phi công, động cơ và hệ thống bảo dưỡng.
Theo Euromaidanpress, sau mỗi 300 giờ bay, F-16 phải trải qua đợt kiểm tra kéo dài ở nước ngoài. Điều này khiến một phần phi đội có thể phải rời chiến trường trong thời gian đáng kể, làm giảm số máy bay sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ.
Nguồn vũ khí cũng là một nút thắt. Ukraine phải cân đối lượng tên lửa và bom dẫn đường cho nhiều nhiệm vụ khác nhau. Trong một số tình huống, phi công F-16 buộc phải sử dụng pháo 20 mm trên máy bay để bắn hạ mục tiêu, trong khi nguồn đạn dược cũng có nguy cơ thiếu hụt.
Gần 100 chiếc được hứa, chưa đến 40 chiếc sẵn sàng chiến đấu
Các nước phương Tây đã cam kết cung cấp khoảng 100 chiếc F-16 cho Ukraine, nhưng tiến độ bàn giao và khả năng vận hành thực tế còn nhiều hạn chế. Hà Lan đã chuyển toàn bộ 24 chiếc cam kết. Đan Mạch hứa cung cấp 19 chiếc, trong đó ít nhất 12 chiếc đã tới Ukraine. Na Uy cam kết 6 chiếc, nhưng số máy bay này vẫn cần được tân trang tại Bỉ.
Bỉ từng cam kết cung cấp tổng cộng 53 chiếc F-16. Nước này dự kiến bàn giao 10 chiếc trong năm 2026, còn những chiếc cuối cùng có thể phải chờ đến năm 2029.
Đáng chú ý, trong nhóm 7 chiếc F-16 đã qua sử dụng được chuyển giao trước đó, chỉ có 3 chiếc được cho là đủ điều kiện bay; 4 chiếc còn lại bị tháo dỡ để lấy linh kiện. Chi tiết này cho thấy thách thức của Ukraine không chỉ là tiếp nhận thêm máy bay mà còn phải duy trì những chiếc đang có.
Công tác bảo dưỡng cũng gây áp lực lớn. Công ty Sabena của Bỉ gặp khó khăn trong việc duy trì hoạt động của các máy bay. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky từng cho biết khoảng một nửa số F-16 của nước này phải ở nước ngoài trong thời gian dài để sửa chữa.
Kiev chạy đua tìm thêm tiêm kích
Không chỉ F-16, các tiêm kích MiG-29 và Su-27 từ thời Liên Xô của Ukraine cũng đã cũ và chịu tổn thất. Kiev có thêm một số Mirage 2000 do Pháp cung cấp, nhưng số lượng hạn chế và một chiếc đã bị rơi.
Ukraine đang tìm cách bổ sung các dòng máy bay khác. Thụy Điển cam kết cung cấp 16 chiếc JAS-39C/D Gripen đã qua sử dụng, những chiếc đầu tiên có thể đến vào đầu năm tới. Kiev cũng dự định mua 20 chiếc Gripen E/F mới hơn. Trong khi đó, kế hoạch mua 16 tiêm kích Rafale mới của Pháp khó đem lại tác động trước mắt, bởi những chiếc đầu tiên sớm nhất có thể đến vào năm 2028.
Trong lúc chờ đợi, F-16 vẫn là một trong những trụ cột phòng không của Ukraine. Nhưng khi các đợt UAV phản lực Nga liên tục tạo sức ép, Kiev phải đối mặt bài toán ngày càng khó: vừa bảo vệ bầu trời, vừa duy trì máy bay, phi công và nguồn vũ khí. Cuộc chiến trên không vì thế không chỉ là cuộc đối đầu giữa các phương tiện, mà còn là cuộc chạy đua về sức bền và khả năng duy trì lực lượng.
📌 Bài viết này được đóng góp bởi người dùng và bản quyền thuộc về người dùng đã xây dựng bài viết. Bản quyền thuộc về tác giả gốc và chỉ dùng cho mục đích học tập và giao tiếp. Nếu có bất kỳ vi phạm nào, vui lòng liên hệ với chúng tôi để xóa nó.











