Từ lời mời ‘việc nhẹ lương cao’ của Ukraine đến những nhiệm vụ chết người ở Nga

Chiến trường Nga-Ukraine không chỉ là chốn đối đầu bằng tên lửa, máy bay không người lái hay pháo binh mà còn là nơi các cơ quan tình báo Ukraine sử dụng mạng xã hội, ứng dụng nhắn tin và các nền tảng trực tuyến để tuyển mộ dân thường Nga, đặc biệt là phụ nữ và thanh thiếu niên, tiến hành các hoạt động phá hoại và tấn công ngay trong lãnh thổ Nga, báo Nga MK.ru đưa tin hôm nay 20/7.

MK.ru dẫn các nguồn từ Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) và Ủy ban Điều tra Nga (SKR) nói rằng, hiện nay mục tiêu của Tổng cục Tình báo Quốc phòng Ukraine (GUR) và Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) không phải những điệp viên chuyên nghiệp, mà là những người bình thường đang gặp khó khăn về tài chính, tâm lý hoặc thiếu kinh nghiệm sống.

Hai năm qua, nhiều vụ án được FSB và SKR công bố có điểm chung là các nghi phạm khai đã được tiếp cận thông qua Telegram hoặc các ứng dụng nhắn tin mã hóa. Ban đầu, họ chỉ nhận những nhiệm vụ tưởng như vô hại như chụp ảnh cơ sở hạ tầng, nhận bưu kiện, cho thuê căn hộ, mở tài khoản ngân hàng, đăng ký SIM hoặc chuyển tiền. Chỉ sau khi đã tham gia sâu hơn, họ mới bị lôi kéo vào những hoạt động mà phía Nga xác định là phá hoại hoặc khủng bố.

Theo phía Nga, nhiều nghi phạm là sinh viên, lao động phổ thông hoặc người thất nghiệp, chưa từng có tiền án liên quan khủng bố.

Quân nhân thuộc quyền quản lý của Tổng cục Tình báo Quốc phòng Ukraine (GUR). Ảnh: Getty Images.

Bẫy tâm lý nhiều lớp: Tình yêu, tiền bạc và khát vọng được công nhận

Theo FSB và SKR, vũ khí nguy hiểm nhất của các cơ quan tình báo Ukraine không phải thuốc nổ mà là thao túng tâm lý.

Những người tuyển mộ hiếm khi đề cập trực tiếp đến khủng bố. Thay vào đó, họ xây dựng những “câu chuyện” nhằm tạo niềm tin, sự đồng cảm hoặc cảm giác được trọng dụng.

Đối với phụ nữ, họ khai thác các mối quan hệ tình cảm, hứa hẹn về tương lai hoặc khơi gợi lòng trắc ẩn đối với những người đang tham chiến.

Đối với thanh thiếu niên, thông điệp thường mang màu sắc anh hùng như: “Bạn khác biệt với số đông”, “Bạn có thể làm nên lịch sử”, hoặc hứa hẹn những khoản tiền lớn chỉ bằng vài nhiệm vụ đơn giản.

Theo các chuyên gia an ninh Nga, phụ nữ được coi là đối tượng lý tưởng vì thường ít gây chú ý tại ga tàu, sân bay, trung tâm thương mại hoặc khi thuê căn hộ, nhận hàng hóa. Một sinh viên, nhân viên văn phòng hay người mẹ trẻ mang theo balô hoặc vali thường không tạo ra mức độ nghi ngờ như một nam giới trong độ tuổi thực hiện nghĩa vụ quân sự.

Song song với đó, những người được tuyển mộ dần bị kéo vào các nhóm trò chuyện khép kín, nơi chỉ tồn tại một chiều thông tin. Mọi nghi ngờ đều bị coi là biểu hiện của sự hèn nhát, còn người điều khiển trở thành chỗ dựa tinh thần duy nhất.

Theo phía Nga, chính quá trình này khiến nhiều người dần đánh mất khả năng nhận biết ranh giới giữa một “việc làm thêm” và hành vi phạm pháp nghiêm trọng.

Thành viên Cơ quan An ninh Ukraine (SBU). Ảnh: Modern Elite Forces.

Từ người giao hàng đến điểm không thể quay đầu: Cách thức lôi kéo từng bước

Các chuyên gia chống khủng bố Nga mô tả quá trình tuyển mộ giống như một chiếc cầu thang nhiều bậc.

Bậc đầu tiên là những nhiệm vụ rất nhỏ: chuyển tiền, nhận bưu kiện, thuê nhà hoặc giao hàng.

Khi đối tượng đã quen với việc tuân theo chỉ đạo, người điều khiển tiếp tục giao các nhiệm vụ lớn hơn như cất giữ vật dụng, vận chuyển linh kiện, lắp đặt thiết bị hoặc theo dõi mục tiêu.

Chiến thuật này được gọi là “phân mảnh trách nhiệm”. Mỗi người chỉ biết một phần kế hoạch. Một người thuê căn hộ, người khác nhận hàng, người thứ ba vận chuyển, người cuối cùng thực hiện hành động trực tiếp. Không ai nắm toàn bộ bức tranh.

Đến giai đoạn cuối, người tham gia mới được thông báo đầy đủ bản chất của nhiệm vụ. Khi đó, họ đã bị ràng buộc bởi bằng chứng vi phạm pháp luật trước đó, phụ thuộc tài chính hoặc lo sợ bị đe dọa nếu từ chối.

Theo FSB, một số nghi phạm khai rằng họ bị cảnh báo: nếu không hoàn thành nhiệm vụ thì thông tin cá nhân sẽ bị chuyển cho cơ quan chức năng hoặc người thân, khiến họ tiếp tục thực hiện theo chỉ đạo.

Giám đốc FSB Alexander Bortnikov nhiều lần tuyên bố trong các cuộc họp của Ủy ban Chống khủng bố quốc gia Nga rằng, các cơ quan đặc biệt Ukraine đang tăng cường sử dụng mạng xã hội, ứng dụng nhắn tin mã hóa và cả tiền điện tử để tuyển mộ người Nga tiến hành các hoạt động phá hoại trên lãnh thổ Nga. Theo ông, xu hướng này gia tăng sau năm 2022 khi chiến sự bước vào giai đoạn kéo dài.

Một số chuyên gia quân sự Nga như Igor Korotchenko nhận định, chiến tranh hiện đại không chỉ diễn ra trên tiền tuyến mà còn hướng tới việc làm suy yếu xã hội đối phương từ bên trong. Trong khi đó, nhà khoa học chính trị Sergey Markov cho rằng, tuyển mộ trực tuyến đã trở thành một thành tố của chiến tranh hỗn hợp giữa chiến tranh thông tin, chiến tranh mạng và các hoạt động phá hoại.

Theo quan điểm của phía Nga, chiến dịch này khai thác ba điểm yếu phổ biến: tâm lý chủ quan rằng “đó chỉ là việc làm thêm”; sự bất mãn hoặc mất niềm tin vào xã hội; và sức hấp dẫn của tiền bạc cùng cảm giác được tham gia vào một nhiệm vụ đặc biệt.

Theo các chuyên gia an ninh Nga, phụ nữ được coi là đối tượng lý tưởng vì thường ít gây chú ý tại ga tàu, sân bay, trung tâm thương mại hoặc khi thuê căn hộ, nhận hàng hóa. Ảnh minh họa: iStock.

Tuy nhiên, phía Ukraine nhiều lần bác bỏ hoặc không xác nhận các cáo buộc cho rằng nước này chỉ đạo các hoạt động khủng bố nhằm vào dân thường trên lãnh thổ Nga. Trong nhiều trường hợp, Kiev khẳng định các hoạt động của mình chỉ nhằm vào những mục tiêu quân sự hoặc hậu cần phục vụ chiến dịch quân sự của Nga.

📌 Bài viết này được đóng góp bởi người dùng và bản quyền thuộc về người dùng đã xây dựng bài viết. Bản quyền thuộc về tác giả gốc và chỉ dùng cho mục đích học tập và giao tiếp. Nếu có bất kỳ vi phạm nào, vui lòng liên hệ với chúng tôi để xóa nó.